Kur ushtaret do te komunikojne nepermjet mendimit!

Ushtria amerikane i ka paguar nje shume prej plot 4 milion dollaresh Universitetit te Irvine ne Kaliforni, per te zhvilluar ate qe me sa duket do te jete e ardhmja e komunikimit te forcave te armatosura ne territor armik. Nje sistem i quajtur “telepati sintetike” do te zhvillohet per ti lejuar ushtareve ne front te dergojne mesazhe direkt nga truri i tyre, pa nxjerre asnje tingull nga goja. Ky sistem do te jete i perbere nga nje nderfaqe neurale e cila do te kape disa prej sinjaleve celebrale, permbajtja e te cilave do te shfaqet tek marresi qofte ne version teksti, qofte ne version mesazhi zanor.
Ne vitet 60 kerkuesi Edmund Dewan kishte arritur te modulonte frekuencat e valeve te tij alfa per te shkruar nje mesazh ne alfabet mors, por metoda qe do te perdoret nga kerkuesit do te jete shume me e sofistikuar.
Si fillim do te klasifikohen aktivitet e ndryshme te trurit, per te zbuluar ne menyre te pagabueshme sinjalet e derguara sidomos ato me te rendesishmet dhe antonime si per shembull sinjal per “PO” dhe “JO” (kuptohet lehte se sa e rendesishme eshte te mos gabohen keto mesazhe). Me pas nje trajnim special per cdo ushtar do te kryhet ne menyre qe te krijohet nje kaske e personalizuar per aktivitetin e tij cerebral.
Ja nje shembull i procedures qe eshte imagjinuar. I tregohen pacientit te mbuluar me nje kaske special (kaske e tipit EEG) shkronjat “Y” per “yes” dhe “N” per “NO”. Nje ose dy sekonda me vone i kerkohet te mendoje “yes” ose “no”, dhe regjistrohen valet e gjithe procesit. Eksperimenti perseritet me dhjetra here, derisa te mund te percaktohen ne menyre optimale valet qe shfaqen ne trurin e pacientit ne rast te nje pohimi ose mohimi. Normalisht nevojitet nje kohe mjaft e gjate per te krijuar nje fjalor te mjaftueshem per te komunikuar, por megjithate procesi eshte i realizueshem.
Kaska e vecante nuk do te sherbeje vetem si kapese dhe krijuese valesh. Valet cerebrale lejojne gjithashtu percaktimin e personit te cilit i drejtohet mesazhi. Keshtu kaska do te mund te dije kujt dhe ku duhet te dergoje mesazhin e kapur.
Normalisht pasi te jete kualiduar dhe perdorur teresisht ne aspektin ushtarak, nje version me pak i komplikuar i ketij sistemi mund te perdoret edhe ne fusha te tjera duke filluar qe nga lojrat kompiuterike deri tek edukimi ne distance.

Burimi: Technoscience

Bibliotekë gjigande dixhitale e Bashkimit Evropian në internet.

Bashkimi Evropian ka hapur një bibliotekë gjigande në internet duke u ofruar njerëzve anembanë botës qasje në miliona libra, filma dhe artikuj të tjerë nga bashkimi prej 27 vendesh. Kjo shikohet se nje përpjekje evropiane për të publikuar trashëgiminë e vet kulturore permes internetit.

Biblioteka mund të quhet versioni i shekullit të 21-të i bibliotekës së Aleksandrisë e cila shërbeu si rrjeti i të gjithë njohurive në kohët e vjetra.

Evropa sot po ofron një buqetë të tillë informacionesh përmes internetit duke i lejuar përdoruesit të shohin mijëra piktura, libra, dorëshkrime, regjistrime audio, gazeta dhe artikuj të tjerë nga i gjithë Bashkimi Evropian.

Zëdhënësi i Komisionit Evropian Martin Selmair thotë se biblioteka dixhitale evropiane ka në plan të rritet fuqishëm gjatë viteve të ardhshme.

“Ky është vetëm fillimi. Sot në bibliotekën tonë Evropiane kemi dy milion artikuj, objekte kulturore të cilat ekzistojnë në formë dixhitale. Kemi për qëllim që deri në vitin 2010, të ofrojmë 10 milionë objekte të dixhitalizuar nga e gjithë Evropa në 23 gjuhë. Në këtë mënyrë, gjithkush nëpër botë do të mund t’i qaset kësaj të kaluare kulturore nga vendet anëtare të BE-së”.

Biblioteka do të përfshijë forma dixhitale të kryeveprave nga muzeumi Luvrë i Parisit apo dorëshkrime nga kompozitorë si Bethoven apo edhe libra nga bibliotekat evropiane. Megjithatë gjatë viteve të ardhshme vetëm një numër i vogël i 2.5 miliardë librave nga rajoni i BE-së do të vendosen në bibliotekë. Projekti është një mënyrë për të publikuar trashëgiminë kulturore të BE-së.

“Nga njëra anë kjo tregon se Evropa nuk përbëhet nga një kulturë e vetme, por nga 27 vende dhe se çdo anëtar ka një histori të gjatë. Por kjo gjithashtu tregon se çfarë na bashkon si shtete dhe tregon gjithashtu sesi vendet fqinje shohin njëri-tjetrin”.

Përshembull, rënia e murit të Berlinit, çka kishte shumë rëndësi për historinë gjermane dhe atë evropiane mund të gjehet në bibliotekën Evropiana në formën e një filmi që sot ndodhet në Institutin Kombëtar Audiovizual francez. Shtetas gjermanë, hungarezë, britanikë dhe amerikanë mund ta shohim këtë ngjarje të madhe dhe do ta bëjnë këtë përmes syve të shtetasve francezë.”

Të interesuarit për bibliotekën e re evropiane mund të marrin më shumë informacione përmes faqes së internetit www.europeana.eu

P.s: Per momentin faqja e bibliotekes eshte perkohesisht jashte sherbimit, per shkak te numrit te madh dhe te menjehershem te vizitave (me shume se 10 milion/ore). Megjithate nje pamje paraprake te sitit mund ta shihni duke klikuar ketu.

Marre nga VOA

Molekula qe bllokon SARS-in

Kerkuesit kane krijuar nje perberes qe parandalon riprodhimin e virusit te SARS-it, perberes qe mund te sjelle nje zbulimin e nje medikamenti qe sheron nga gripi i shpendeve.

Edhe pse gripi i shpendeve sot nuk eshte me problemi i dites, kerkuesit vazhdojne te punojne per gjetjen e nje ilaci kunder virusit qe ne vitin 2003 shkaktoi nje alarm mbareboteror. Gjate pak muajve ky virus u perhap ne menyre te menjehershme fale mundesise se tij per te kaluar nga nje trup ne nje tjeter edhe nepermjet te teshtires dhe kollitjeve. Ne total 8098 njerez u infektuan dhe 774 prej tyre vdiqen.
Molekula e re eshte ne gjendje te bllokoje shumimin e virusit dhe mund te perdoret per parandalimin e nje pandemie tjeter ose ne mbrojtjen ndaj sulmeve terroriste me lende kimike infektive me baze virusin e SARS-it. Ajo vepron duke bllokuar nje proteine te quajtur PLpro, e cila perdoret nga virusi per tu shumuar.
Me shume se 50000 perberes kimike u studiuan per te perzgjedhur perberesin qe do te kishte aftesite te bllokonte virusin dhe qe ne te njejten kohe do te ishte i trajtueshem per tu kthyer ne medikament. Vetem dy prej tyre rezultuan te shfaqnin keto dy karakteristika. Per me teper veshtiresia kryesore qendronte ne faktin se proteinat jane nje element baze i organizmit, si rrjedhoje molekula e perdorur duhet te bllokonte sasine e nevojshme te proteinave te perdorura nga virusi, por jo te ndalonte prodhimin total te proteines PLpro.
Per momentin rezultatet e arritura ne laborator jane mjaft optimiste dhe po punohet per mundesine e krijimit te nje ilaci te perdorshem ne mase te gjere dhe me nje cmim sa me te ulet, ne menyre qe te jete sa me i pershtatshem sidomos per vendet e lindes se larget ku ekziston ende frika e nje riperhapje ne shkalle te gjere te virusit.

Burimi: ScienceDaily.com

Ne udhetim drejt Marsit, te mbrojtur nga nje “sfere magnetike”

Rrezatimi hapesinor dhe errerat diellore jane nder rreziqet me te medha per astronautet qe do te vizitojne ne te ardhmen planetet e sistemit tone. Megjithate simulimet me te fundit kompiuterike mund te kene gjetur nje zgjidhje mjaft “praktike”…

Pengesa me e madhe e misioneve ne Mars eshte cilesuar deri me sot rreziku i nenshtrimit te astronauteve ndaj atyre qe quhen stuhi diellore. Te mbushura me therrmija te jonizuara, te cilat edhe pse perbejne vetem nje pjese te rrezatimit kozmik jane nder me te demshmet, keto errera mund te shkaktojne deme jetesore per astronautet (shih arrtikullin mbi rrezatimet). Nje numer i madh therrmijash te tilla “derdhen” ne hapesire nga yjet ne menyre te crregullt dhe dielli yne nuk perben perjashtim. Megjithate jeta ne Toke eshte e mbrojtur me se miri nga fusha magnetike e planetit e cila devijon dhe ndalon keto errera. Ne rastin me te keq vetem nje turbullime pajisjesh qe punojne me vale elektromagnetike mund te ndihet ne jeten e perditshme.
Krejt e kunderta ndodh ne hapesiren nderplanetare. Pervec problemeve te shumta, astronautet jane te detyruar tu nenshtrohen edhe ketyre errerave, nga te cilat per me teper nuk ekziston asnje tute mbrojtese. Astronautet e misioneve Apollo qe shkuan ne Hene jane te vetmet qenie njerezore qe kane udhetuar pertej mbrojtjes se fushes elektromagnetike te Tokes. Koha e shkurter e qendrimit te tyre ne hapesire, mesatarisht 8 dite, e ben thuajse te pamundur kalimin nen nje rryme therrmijash ekstremisht te jonizuara. Megjithate ne rastin e nje misioni ne Mars do te duhen te pakten 18 muaj udhetim, nje kohe e mjaftueshme per te qene te sigurte se ekuipazhi do te haset me nje stuhi diellore.
Tanime, nje grup kerkuesish te Laboratorit Radherford (Rutherford Appleton Laboratory), Universitetit te Jorkut (York University), te Strathclyde dhe IST-se te Lisbones, kane zhvilluar nje sere modelesh per te treguar se eshte e mundur te mbrohen astronautet brenda anijes kozmike duke e pajisur kete te fundit me nje “sfere magnetike xhepi” ne gjendje te devijoje therrmijat e jonizuara te ererave diellore.
Ideja eshte shfaqur qysh ne vitet 60, megjithate nuk eshte pare kurre si nje alternative e mundshme duke qene se mendohej se “sfera elektromagnetike” duhet te kishte nje diameter prej te pakten 100 kilometrash per te qene efikase.
Nje seri simulimesh ne kompiuter me modele qe jane frut i studimeve mbi energjine dhe fuzionin berthamor (shiko dosjen) te 50 viteve te fundit, kane provuar se per te mbrojtur nje anije kozmike dhe ekuipazhin e saj do te mjaftonte nje sfere prej vetem disa metra diameter.

Burimi: Institute of physics / Electronic Journals